Fobie, czyli jak si\u0119 ich wreszcie pozby\u0107 i zapewni\u0107 sobie wolno\u015b\u0107 emocjonaln\u0105?
\nJak, za pomoc\u0105 neurolingwistyki, pozby\u0107 si\u0119 fobii i zapanowa\u0107 nad swoimi emocjami?<\/b>
\n
\nW dzieci\u0144stwie wygrywa\u0142em na wszystkich koloniach wi\u0119kszo\u015b\u0107 mo\u017cliwych konkurs\u00f3w zwi\u0105zanych z innymi dzieciakami… By\u0142em misterem kolonii, grupowym, inne dzieciaki wybiera\u0142y mnie jako najlepszego koleg\u0119… Gdy czasem zerkam na zmagazynowan\u0105 ilo\u015b\u0107 dyplom\u00f3w i kolejny raz czytam „Dla najmilszego kolonisty…”, „…pe\u0142nego \u017cycia…”, „… najlepszemu koledze…”, zastanawiam si\u0119 jedynie co sta\u0142o si\u0119 p\u00f3\u017aniej. <\/p>\n
P\u00f3\u017aniej, mianowicie w liceum, okaza\u0142o si\u0119, \u017ce pytany, czy „brany do tablicy” zaczyna\u0142em czu\u0107 dziwne gor\u0105co, serce bi\u0142o mi jak oszala\u0142e, r\u0119ce zaczyna\u0142y si\u0119 trz\u0105\u015b\u0107… Cz\u0119\u015b\u0107 czytelnik\u00f3w pomy\u015bli w tym momencie „Norma!”. A w\u0142a\u015bnie, \u017ce nie norma, przynajmniej nie dla mnie, w szczeg\u00f3lno\u015bci, \u017ce kt\u00f3rego\u015b szkolnego dnia zacz\u0105\u0142em ba\u0107 si\u0119 samej my\u015bli wyj\u015bcia na \u015brodek klasy i powiedzenia kilku s\u0142\u00f3w.<\/p>\n
Po kilku latach, ju\u017c na studiach dowiedzia\u0142em si\u0119, \u017ce „specjali\u015bci” nazwali ten rodzaj l\u0119ku odmian\u0105 fobii spo\u0142ecznej, czyli fobi\u0105 wyst\u0105pie\u0144 publicznych i… postanowi\u0142em si\u0119 dowiedzie\u0107 jak to zlikwidowa\u0107. My\u015bla\u0142em sobie, \u017ce je\u015bli studiuj\u0119 pedagogik\u0119, to na pewno kto\u015b poka\u017ce mi jak mog\u0119 rozwi\u0105za\u0107 t\u0105 spraw\u0119. Jakie\u017c jednak by\u0142o moje zdziwienie, kiedy od psychologa us\u0142ysza\u0142em, \u017ce najlepszym sposobem na pozbycie si\u0119 fobii spo\u0142ecznej jest… wyst\u0119powanie i „przyzwyczajanie si\u0119” do wyst\u0105pie\u0144 publicznych. <\/p>\n
By\u0142o to w momencie, gdy sam kontakt z wyk\u0142adowc\u0105 (kt\u00f3ry w tamtym czasie z samej racji swojego tytu\u0142u mia\u0142 dla mnie autorytet) wywo\u0142ywa\u0142 u mnie niepewno\u015b\u0107 i dr\u017cenie g\u0142osu. Mia\u0142em „trem\u0119” nawet przed spytaniem si\u0119 kogo\u015b nieznajomego kt\u00f3ra godzina. Ma\u0142o praktyczne jak na pedagoga i przysz\u0142ego trenera rozwoju osobistego…<\/p>\n
Za rad\u0105 psychologa wyst\u0119powa\u0142em gdzie tylko si\u0119 da\u0142o. Je\u015bli tylko mog\u0142em, zalicza\u0142em ka\u017cdy przedmiot poprzez wyg\u0142oszenie referatu. Zg\u0142osi\u0142em si\u0119 do ko\u0142a naukowego, gdzie tak\u017ce wyst\u0119powa\u0142em. Ko\u0144czy\u0142o si\u0119 najcz\u0119\u015bciej tak samo – serce zaczyna\u0142o wali\u0107 jak m\u0142otem, r\u0119ce i g\u0142os trz\u0119s\u0142y si\u0119 jak galareta, czasem robi\u0142o si\u0119 ciemno przed oczami i musia\u0142em przerwa\u0107. Tak przekona\u0142em si\u0119 o tym, jak pod\u015bwiadomo\u015b\u0107 generalizuje okre\u015blone reakcje (np. emocjonalne i hormonalne) na r\u00f3\u017cne konteksty. Efektem rocznej „pracy” by\u0142a wczesna faza nerwicy – mia\u0142em siebie do\u015b\u0107, my\u015bla\u0142em, \u017ce to ze mn\u0105 jest co\u015b nie tak. Bo psycholog przecie\u017c „wie”…<\/p>\n
I wtedy podj\u0105\u0142em decyzj\u0119 o swoim pierwszym (jak si\u0119 p\u00f3\u017aniej okaza\u0142o jednym z wielu) kursie NLP (Neuro-Lingwistyczne Programowanie). Tydzie\u0144 zmiany osobistej. Pierwszy dzie\u0144 szkolenia, pe\u0142no nieznanych ludzi. Usiad\u0142em z ty\u0142u – tam przecie\u017c „bezpieczniej”. Po kilku s\u0142owach wst\u0119pu trener spyta\u0142 „Czy kto\u015b z was ma mo\u017ce fobi\u0119 spo\u0142eczn\u0105”? Moja r\u0119ka sama wystrzeli\u0142a w g\u00f3r\u0119 – by\u0142em na tyle zdeterminowany, by mimo prawie panicznego l\u0119ku jeszcze raz sprawdzi\u0107 – mo\u017ce tym razem si\u0119 uda. Stan\u0105\u0142em przed grup\u0105, reakcja – jak poprzednio. Tym razem jednak trener zamiast dawa\u0107 mi „psychologiczne rady”, powiedzia\u0142 mi, \u017cebym wr\u00f3ci\u0142 do swojego miejsca i podszed\u0142 do niego… ty\u0142em…<\/p>\n
Pomy\u015bla\u0142em sobie… w ka\u017cdym razie podszed\u0142em i ku mojemu zdziwieniu strach os\u0142ab\u0142 (p\u00f3\u017aniej dowiedzia\u0142em si\u0119, \u017ce jest to tzw. z\u0142amanie stanu – tzn. je\u015bli zmienisz dany schemat dzia\u0142ania i wykonasz co\u015b niestandardowego, dziwnego, to zmienisz tak\u017ce emocje kt\u00f3re mu b\u0119d\u0105 towarzyszy\u0107 – przyk\u0142ad: poskacz na lewej nodze i pomy\u015bl o czym\u015b powa\u017cnym…). Nast\u0119pnie trener powiedzia\u0142, \u017cebym namierzy\u0142 konkretnie gdzie uczucie (w NLP – kinestetyka) w moim ciele jest nie takie jak bym chcia\u0142. „Gard\u0142o, splot i \u017co\u0142\u0105dek” odpowiedzia\u0142em. Spyta\u0142 si\u0119 nast\u0119pnie jakiego kszta\u0142tu i koloru s\u0105 to uczucia (w NLP tzw. synestezja – \u0142\u0105czenie zmys\u0142\u00f3w). Dziwi\u0105c si\u0119 sam temu, co podpowiada mi wyobra\u017ania, odpowiedzia\u0142em, \u017ce s\u0105 to niebieskie tr\u00f3jk\u0105ty. Trener da\u0142 mi polecenie bym wywin\u0105\u0142 je na lew\u0105 stron\u0119 i zmieni\u0142 ich kolor na odwrotny, tzn. czerwony. Jakie\u017c by\u0142o moje zdziwienie, gdy po 5 pierwszych minutach szkolenia 80-90% mojej fobii spo\u0142ecznej… znikn\u0119\u0142o.
\nNa zawsze.<\/p>\n
Przez ostatnie 5 lat pracowa\u0142em z oko\u0142o 400-500 osobami, kt\u00f3re mia\u0142y fobie spo\u0142eczne. G\u0142\u00f3wnie na uczelni, by inni studenci – moi znajomi i przyjaciele, te\u017c mogli si\u0119 cieszy\u0107 wi\u0119ksz\u0105 wolno\u015bci\u0105. I wyst\u0119powa\u0107 publicznie \u015bwietnie si\u0119 przy tym bawi\u0105c, je\u015bli takie by\u0142o ich marzenie. Uczestniczy\u0142em te\u017c w wielu kursach (w tym momencie jestem certyfikowanym przez tw\u00f3rc\u0119 metody NLP – Richarda Bandlera – Mistrzem NLP) na kt\u00f3rych pozna\u0142em inne metody uczenia pod\u015bwiadomego umys\u0142u reakcji emocjonalnych. Poniewa\u017c umys\u0142 ka\u017cdego z nas jest inny – czasem, je\u015bli jedna z technik NLP nie dzia\u0142a – trzeba bardziej dostosowa\u0107 j\u0105 do klienta, lub zmieni\u0107.<\/p>\n
Dalsza cz\u0119\u015b\u0107 artyku\u0142u to praktyczne rady, skr\u00f3ty i zalecenia do nauki pozbywania si\u0119 fobii samemu i do nauki wolno\u015bci emocjonalnej innych. Od Ciebie zale\u017cy, jak do nich podejdziesz. C\u00f3\u017c… my\u015bl\u0119, \u017ce najlepiej zrobisz je\u015bli przetestujesz je samemu, lub z do\u015bwiadczonym Praktykiem, lub Mistrzem NLP (koniecznie ze szko\u0142y traktuj\u0105cej jako najwa\u017cniejsz\u0105 zasad\u0119 „ekologi\u0119”, czyli dba\u0142o\u015b\u0107 o ka\u017cdy element w systemie, a g\u0142\u00f3wnie o klienta).<\/p>\n
1. Zamiana kontrastowa submodalno\u015bci.<\/p>\n
Pomy\u015bl o sytuacji, kt\u00f3ra jeszcze wywo\u0142uje w Tobie stres, lub inne negatywne w danym momencie uczucia. Namierz je w ciele i pomy\u015bl – je\u015bli mia\u0142yby kolor i kszta\u0142t, to jaki? Submodalno\u015bci to w NLP cechy do\u015bwiadczenia zmys\u0142owego – dla wzroku b\u0119dzie to np. kolor, kszta\u0142t, po\u0142o\u017cenie i rozmiar wizualizowanego „obiektu”.
\nNast\u0119pnie wyjmij r\u0119koma (markuj\u0105c ruchy, nie tylko w wyobra\u017ani) te obrazy wraz z nieprzyjemnym uczuciem (kinestetyk\u0105). Teraz masz pole do popisu. Mo\u017cesz je wywin\u0105\u0107, przemalowa\u0107, opowiedzie\u0107 im dowcip i zobaczy\u0107 jak si\u0119 \u015bmiej\u0105 (im \u015bmieszniejsza i bardziej irracjonalna b\u0119dzie ca\u0142a sytuacja tym lepiej). Mo\u017cesz domalowa\u0107 im co\u015b, zgnie\u015b\u0107 jak plastelin\u0119 i uformowa\u0107 co\u015b \u0142adnego. Gdy ju\u017c to zrobisz, od\u0142\u00f3\u017c nowe obrazy i emocje na miejsce i sprawd\u017a teraz swoj\u0105 reakcj\u0119 my\u015bl\u0105c o sytuacji, kt\u00f3ra do poprzedniego razu wywo\u0142ywa\u0142a stres. Mo\u017cesz powtarza\u0107 \u0107wiczenie a\u017c do skutku, je\u015bli efekty nie s\u0105 od razu pe\u0142ne.<\/p>\n
2. Prosta zmiana submodalno\u015bci.<\/p>\n
Je\u015bli masz arachnofobi\u0119 (fobi\u0119 na paj\u0105ki) – sprawd\u017a w swojej wyobra\u017ani, jak wygl\u0105da przeci\u0119tny polski paj\u0105k. Je\u015bli nie masz, spytaj o to kogo\u015b, kto boi si\u0119 paj\u0105k\u00f3w. Ogromna wi\u0119kszo\u015b\u0107 odpowie „Normalnie.” po czym poka\u017ce paj\u0105ka wielko\u015bci ca\u0142ej swojej d\u0142oni lub nawet wi\u0119cej. C\u00f3\u017c, taki obraz najcz\u0119\u015bciej kreuj\u0105 filmy – horrory o wielkich, morderczych paj\u0105kach (swoj\u0105 drog\u0105, czy nawet nie maj\u0105c fobii, nie przestraszy\u0142by\u015b si\u0119 paj\u0105ka wielko\u015bci ma\u0142ego psa??). To, co mo\u017cesz zrobi\u0107 w podobnych przypadkach to po prostu zmniejszy\u0107 obraz (w NLP – reprezentacj\u0119) paj\u0105ka. Sprawd\u017a jaka reakcja emocjonalna pojawi si\u0119 wtedy. Najcz\u0119\u015bciej ogromna cz\u0119\u015b\u0107 strachu – zniknie.<\/p>\n
3. Podw\u00f3jna dysocjacja. <\/p>\n
Jest to technika opracowana przez tw\u00f3rc\u0119 NLP – Richarda Bandlera.
\nWyobra\u017a sobie, \u017ce jeste\u015b w kinie. Siedzisz w pierwszym rz\u0119dzie. Za chwil\u0119 zacznie lecie\u0107 film z Tob\u0105 w roli g\u0142\u00f3wnej – w sytuacji, w kt\u00f3rej do tej pory pojawia\u0142a si\u0119 fobia.
\nZacznij puszcza\u0107 film od minuty przed „odpaleniem si\u0119” fobii i zatrzymaj film na sekund\u0119 przed tym w\u0142a\u015bnie momentem. Wyobra\u017a sobie nast\u0119pnie, \u017ce wychodzisz z siebie i idziesz schodami do g\u00f3ry do pokoju projekcyjnego, daleeeko od ekranu. Sp\u00f3jrz przez ma\u0142e okienko i patrz\u0105c si\u0119 tylko i wy\u0142\u0105cznie na siebie siedz\u0105cego w pierwszym rz\u0119dzie (nie na film) pu\u015b\u0107 play. Mo\u017cesz, je\u015bli trzeba, wyj\u015b\u0107 z siebie jeszcze raz i kilka razy pu\u015bci\u0107 film, w momencie, gdy patrzysz z boku na siebie, patrz\u0105cego przez ma\u0142e okienko na siebie, siedz\u0105cego w 1 rz\u0119dzie, kt\u00f3ry ogl\u0105da film. Dojd\u017a w ten spos\u00f3b do stanu, w kt\u00f3rym film b\u0119dzie lecia\u0142 dalej, nie wywo\u0142uj\u0105c w Twoim ciele \u017cadnych emocji.<\/p>\n
Nast\u0119pnie podejd\u017a do projektora i wyrzu\u0107 star\u0105 ta\u015bm\u0119 (t\u0105 z fobi\u0105) do kosza. Zainstaluj inn\u0105 ta\u015bm\u0119 – z filmem, w kt\u00f3rym w kontek\u015bcie (wyst\u0105pienia publiczne, myszy, itp.) w kt\u00f3rym dotychczas pojawia\u0142a si\u0119 fobia, czujesz si\u0119 absolutnie tak jak chcesz. Np. spokojnie, bezpiecznie i jeste\u015b pewny siebie. Pu\u015b\u0107 film i zap\u0119tl go. Po kolei zacznij wchodzi\u0107 w siebie, ogl\u0105daj\u0105c ca\u0142y czas film. Gdy wnikniesz ju\u017c w siebie z pierwszego rz\u0119du, wskocz w film i prze\u017cyj now\u0105 sytuacj\u0119 w asocjacji (bior\u0105c udzia\u0142 w filmie bezpo\u015brednio, jako aktor).<\/p>\n
Nast\u0119pnie sprawd\u017a, jak zmieni\u0142y si\u0119 emocje.<\/p>\n
Metod, kt\u00f3re tu opisa\u0142em jest o wiele, wiele wi\u0119cej. Mo\u017cna je \u0142\u0105czy\u0107, zmienia\u0107, udoskonala\u0107, tworzy\u0107 nowe. Sposob\u00f3w na nauk\u0119 wolno\u015bci emocjonalnej jest niesko\u0144czenie wiele. Czy da si\u0119 w ten spos\u00f3b zapomnie\u0107 o ka\u017cdej fobii? Tak. Czasem trzeba b\u0119dzie po prostu powt\u00f3rzy\u0107 \u0107wiczenie lub zrobi\u0107 kilka r\u00f3\u017cnych. Czy op\u0142aca si\u0119? Sam zdecyduj – stawk\u0105 jest Twoje zdrowie. I Twoja wolno\u015b\u0107. Masz j\u0105 w zasi\u0119gu r\u0119ki.<\/p>\n
Literatura uzupe\u0142niaj\u0105ca:
\n„Wprowadzenie do NLP” – O’Connor, Seymour
\n„Umys\u0142, jak z niego wreszcie korzysta\u0107?” – Bandler
\n„NLP – studium subiektywnej doskona\u0142o\u015bci” – Bandler<\/p>\n
Uwaga – zaproponowane przez autora metody s\u0105 oparte i reprezentuj\u0105 dzia\u0142alno\u015b\u0107 wy\u0142\u0105cznie edukacyjn\u0105 – nie zast\u0119puj\u0105 psychoterapii, nie s\u0105 te\u017c dzia\u0142aniem terapeutycznym ani psychologicznym.<\/p>\n
\n— Fobie, czyli jak si\u0119 ich wreszcie pozby\u0107 i zapewni\u0107 sobie wolno\u015b\u0107 emocjonaln\u0105? Jak, za pomoc\u0105 neurolingwistyki, pozby\u0107 si\u0119 fobii i zapanowa\u0107 nad swoimi emocjami?<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[],"tags":[],"class_list":["post-558","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry"],"yoast_head":"\n
\nMTraining.pl<\/A>
\nStowarzyszenie ATS<\/A>
\nArtyku\u0142 pochodzi z serwisu www.Artelis.pl<\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"